Zonnepanelen en airco: zo kun je slim je energiekosten verlagen

Zonnepanelen combineren met een airco-systeem verlaagt energiekosten door gratis stroom te gebruiken. Dit vermindert elektriciteitskosten en verhoogt de efficiëntie van zowel koeling als verwarming. Kosten variëren, maar besparingen zijn mogelijk.

In dit artikel:

Het combineren van zonnepanelen met een airco-systeem kan een slimme manier zijn om je energiekosten te verlagen. Door gebruik te maken van de gratis stroom die zonnepanelen opwekken, kun je de kosten voor het koelen en verwarmen van je woning aanzienlijk verminderen. In dit artikel bespreken we de voordelen, werking, kosten en tips voor de installatie van deze combinatie.

Voordelen van zonnepanelen voor je airco

Een van de grootste voordelen van zonnepanelen is dat ze lagere elektriciteitskosten met zich meebrengen. Zonnepanelen wekken overdag gratis stroom op, wat betekent dat je airco direct kan draaien zonder netstroom te verbruiken. Dit is vooral voordelig op zonnige, warme dagen wanneer de airco het meest nodig is.

Bovendien verhoogt een airco het eigen verbruik van zonnestroom. Hierdoor lever je minder stroom terug aan het net, wat kan helpen om terugleverkosten of ongunstige terugleververgoedingen te vermijden. Dit maakt de terugverdientijd van zonnepanelen korter, vooral als je de opgewekte stroom ook gebruikt voor verwarming met een warmtepomp-airco.

Een ander – nog aanzienlijk groter – voordeel is dat moderne airco’s met warmtepomptechniek ook efficiënt kunnen verwarmen. Dit betekent dat je aardgasverbruik en gaskosten dalen. Een airco in je woonkamer scheelt al gauw ongeveer de helft van je totale gasverbruik. Op zonnige winterdagen kan je zelfs “gratis” elektrisch verwarmen, wat de energiekosten verder verlaagt.

Hoe werkt de combinatie van zonnepanelen en airco?

Zonnepanelen zijn aangesloten op een omvormer die de gelijkstroom omzet in wisselstroom. Deze stroom voedt de woninginstallatie, inclusief de airco. De airco draait dus niet direct op zonnepanelen, maar gebruikt eerst de aanwezige zonnestroom voordat het tekort uit het net wordt gehaald.

De koelvraag is het hoogst op zonnige dagen, wanneer de zonnepanelen ook de meeste energie opwekken. Daardoor zal je airco ’s zomers eigenlijk per definitie vrijwel altijd volledig draaien op eigen gratis zonnestroom. In de winter is de opbrengst van je panelen aanzienlijk lager, maar op heldere dagen kan een deel van het verwarmingsverbruik nog steeds door zonnestroom worden geleverd.

Wil je echt per se dat je airco ’s zomers alléén aangaat als je stroom ‘over’ hebt van je zonnepanelen? Dan zul je met smart home/domotica-apparatuur aan de gang moeten. Zelf gebruik ik Homey om met slimme ‘flows’ het stroomgebruik van onder meer onze airco’s en warmtepompboiler zoveel mogelijk af te stemmen op ‘zonoverschotten’. Je hebt in elk geval een slimme meter met daarin een P1-dongle nodig, om te kunnen registreren wanneer je zonnepanelen terugleveren. En je airco zal moeten beschikken over een wifi-module of op een andere manier via een app aanstuurbaar moeten zijn.

Kosten van zonnepanelen en airco-systeem

Kosten zonnepanelen

De kosten voor zonnepanelen variëren, maar voor een systeem van 10 panelen liggen de totale kosten gemiddeld rond de €4000 – €5000. Dit is inclusief omvormer en installatie. De opbrengst van een modern zonnepaneel ligt grofweg tussen de 360 (oost-westdak) en 410 kWh (dak op het zuiden) per jaar, met een levensduur van ongeveer 25 jaar.

Kosten airco-systemen

De kosten voor airco-systemen variëren ook. De kans is het grootst dat je een split-airco kiest, dus eentje met een buiten- en een binnenunit. De prijs daarvoor begint rond de €2.250 inclusief installatie. Per extra binnenunit (bijvoorbeeld in een slaapkamer) moet je rekening houden met ongeveer €1000 aan extra kosten. Uiteraard verschilt dit wel per merk en per installatiebedrijf.

De operationele kosten van een airco hangen af van hoe en wanneer je hem gebruikt. Maar ’s zomers zullen de kosten nagenoeg nul zijn, omdat de airco dus vrijwel altijd op zonnestroom zal draaien. Doordat de salderingsregeling eindigt en je waarschijnlijk al met terugleverkosten te maken hebt, loop je ook geen terugleververgoeding mis voor de zonnestroom die nu door de airco gebruikt wordt.

Wil je ook verwarmen met de airco, dan levert dit een aanzienlijke besparing op. Stel dat je nu 1000 m³ gas per jaar gebruikt, waarvan 500 m³ gebruikt wordt voor het verwarmen van de woonkamer. Je laat een split-airco met één binnenunit in de woonkamer plaatsen. Om één kuub gas te vervangen heb je met een airco ongeveer 2,8 kWh stroom nodig. Als we dan rekenen met €1,33 per kuub gas en €0,26 per kWh stroom (gemiddelde energietarieven volgens het CBS in januari 2026) dan ziet de besparing er als volgt uit:

(500 x 1,33) – (500 x 2,8 x 0,26) = €301 per jaar

Kostte deze airco je €2250? Dan is de verwachte terugverdientijd – bij gelijkblijvende energietarieven – dus 7,5 jaar.

Tips voor een efficiënte installatie

Mocht je nog geen zonnepanelen hebben, dan is het aan te raden om het aantal panelen af te stemmen op je totale verbruik. Bepaal je huidige elektriciteits- en gasverbruik en bereken het extra stroomverbruik van de airco. Dit helpt je om de juiste hoeveelheid zonnepanelen te kiezen. Mocht je de optie hebben om de panelen op het oosten en westen te plaatsen – in plaats van (alleen) op het zuiden – dan is dat ook verstandig. Je verspreidt de opbrengst dan namelijk gelijkmatiger over de dag, waardoor je airco vaker je eigen zonnestroom zal kunnen gebruiken.

Kies daarnaast voor energiezuinige airco’s met een hoge energieklasse en invertertechniek. Dit zorgt ervoor dat de airco automatisch het vermogen aanpast aan de vraag, wat het verbruik verder verlaagt. Onder meer Mitsubishi Heavy Industries en Daikin zijn doorgaans van goede kwaliteit.

Wil je meer weten over hoe je zonnepanelen en een airco-systeem het beste kunt combineren? Neem contact op voor een energieadvies op maat.

Foto van Frank Breukelman
Frank Breukelman

Dit artikel is geschreven door Frank Breukelman. Frank is energieadviseur en de oprichter van WattWijzer Energieadvies. Hij deed ervaring in de energiesector op bij bedrijven als Zonneplan en Slimster.

Wil je advies over airconditioning?

Als onafhankelijk energieadviseur kom ik graag bij je langs om samen te kijken wat in jouw situatie de slimste manier is om energie(kosten) te besparen.

Misschien vind je dit ook interessant: